“Wat als werkgeluk geen plan is, maar een manier van werken?” (deel 1)

Als je voor het eerst kennis maakt met medewerkers van de NS, valt direct op hoe vriendelijk en betrokken ze zijn en hoe trots ze zijn op de organisatie. Ook hun bereidheid om steeds een stapje beter te worden is aanstekelijk. Vandaag praten we met drie NS’ers over werkgeluk binnen de NS: Feyz Karaca, Lieke Nieuwenhuis en Arta van Mil.

Het interview is ook als podcast te beluisteren op Soundcloud, Spotify of Apple.
Je kunt het gehele interview ook als pdf downloaden.

Deel 1 – Feyz Karaca: ‘We zijn gestopt met uitleggen wat werkgeluk is en zijn het gewoon gaan doen’

Feyz is teammanager Ticket & Service op de wal, regio noordwest, met standplaats Schiphol en Amsterdam Zuid. Hij is één van de kartrekkers van werkgeluk binnen NS.

Werkgeluk in een grote organisatie als NS: waar en hoe is het begonnen?
“Het begon eind 2021. We kregen als management de vraag wie de driedaagse opleiding tot werkgelukdeskundige wilde volgen. Ik wist niet precies waar ik aan begon, maar ik stak direct mijn vinger op. Na de opleiding vroeg onze toenmalige manager: ‘Wat gaan we nu doen?’ Weer stak ik mijn vinger op: ik wilde wel één van de kartrekkers worden. Zo is het gaan rollen, samen met collega Matthijs. We werden uitgenodigd op managementdagen, gaven workshops – we deden maar wat – maar het groeide en professionaliseerde. En vandaag zitten we hier.”

Hoe heb je het verder vormgegeven na de opleiding?
“In 2022 wisten we niet goed wat de volgende stap moest zijn na al die workshops en presentaties. Toen ontstond het idee om samen met het HappinessBureau de opleidingen voort te zetten, zodat we nog meer ambassadeurs konden opleiden. We hadden toen al een appgroep met inmiddels zo’n tweehonderd enthousiaste collega’s. In 2022 zijn door het HappinessBureau 65 collega’s NS-breed opgeleid.”

Je noemde een groep van tweehonderd mensen in de app. Hoe is die ontstaan?
“Het begon met twaalf mensen, de eerste opleidingsgroep. Maar naarmate we workshops en presentaties gaven, raakten steeds meer collega’s enthousiast. Werkgeluk sluit niemand uit, dus zo werd de groep groter. Inmiddels zitten bijna alle bloedgroepen van NS in die groep: servicemedewerkers, directeuren, hoofdconducteurs, machinisten, kantoorcollega’s. Iedereen die mee wil doen, kan meedoen.”


“Je moet erin geloven dat het begint met medewerkers op plek één, twee en drie te zetten.
Maar dan wel met een organisatie die dat ondersteunt.”

Feyz Karaca

Wat waren volgens jou succesfactoren waarom het zo snel kon groeien?
“Bij werkgeluk moet je lef tonen en actie ondernemen. Je moet erin geloven dat het begint met medewerkers op plek één, twee en drie te zetten. Maar dan wel met een organisatie die dat ondersteunt. En je moet projecten en acties aanbieden, niet alleen praten. Dat hebben we gedaan: bijdragen aan evenementen, projecten faciliteren. Het idee was om medewerkers meer mogelijkheden te geven. In 2023 en 2024 hebben we zelfs workshops uit de opleiding toegankelijk gemaakt voor alle medewerkers. Zo konden nog eens 160 collega’s kennismaken met werkgeluk.”

Waar liep je tegenaan? Wat was lastig?
“Natuurlijk krijg je te maken met weerstand. En discussies over de term ‘werkgeluk’. Niet iedereen heeft er meteen een positieve associatie bij. Maar we zijn gestopt met uitleggen wat het is en zijn het gewoon gaan doen. Dan kun je achteraf laten zien: dít was werkgeluk. Andere organisaties zullen dat herkennen. Met echte kartrekkers kun je weerstand pareren. En dat hebben we gedaan. Nu, richting 2026, merken we dat de weerstand steeds minder wordt en dat het thema op meerdere lagen wordt herkend.”

Waarom is nu de tijd rijp voor meer focus op werkgeluk binnen NS?
“Mijn ideaal was dat in 2025 werkgeluk zich door NS zou verspreiden als een olievlek. We zijn op de goede weg. In 2026 gaat heel NS ermee te maken krijgen. Een concreet voorbeeld is hoe we Blue Monday sinds twee jaar hebben omgeturnd naar Happy Monday. Dat is door de directie omarmd, omdat het past binnen het maatschappelijke profiel van de NS. We organiseren onder meer een Happy Monday Live benefietconcert voor en door medewerkers. Daarmee creëren we verbinding én maatschappelijke impact. Dit sluit aan op strategische thema’s binnen NS, zoals ontmoeten.”

Een van de thema’s binnen werkgeluk is verbinden, en het is mooi om te zien dat de organisatie daar op bestuursniveau mee bezig is.

“Op directieniveau wordt gezien wat het resultaat is. Er heerst een positieve vibe bij NS. Vanuit werkgeluk bezien, als we vanuit een positieve bril kijken, zien wij zeker heel veel trotse collega’s die echt een familiegevoel ervaren.”

Werkgeluk is geen project met een einddatum. Welke stappen kunnen werkgeluk verder verankeren?
“We doen veel met vrijwilligersactiviteiten. Zo ontvangen we IMC Weekendscholen in Rotterdam. We laten kinderen uit kansarme gezinnen kennismaken met NS en zien hen als toekomstige reizigers en collega’s. Ook zijn we actief bezig met het VIBES-netwerk (een netwerk van organisaties met (tien)duizenden medewerkers die actief zijn met werkgeluk). Verder komt er altijd wel iets op ons pad. En we zeggen bijna overal ‘ja’ tegen. Er liggen nu al afspraken voor nieuwe projecten.”

Deel 2 – Lieke Nieuwenhuis: ‘Je bent zelf verantwoordelijk voor je werkgeluk, maar soms heb je iemand nodig die je helpt het te zien’

Lieke Nieuwenhuis is teammanager machinisten in Utrecht. Ze werkt al bijna vijftien jaar bij de NS.

Vanuit het HappinessBureau hebben wij meerdere keren de opleiding tot werkgelukdeskundige mogen verzorgen. Wat maakte dat jij deze opleiding graag wilde volgen?
“Ik geloof in mensgericht leiderschap: medewerkers centraal zetten omdat je daarmee echte verbinding maakt. Werkplezier is belangrijk om goed te functioneren. Ik was nieuwsgierig naar de opleiding en zocht verdieping, handvatten en ervaringen van andere leidinggevenden. Dat heeft de opleiding me absoluut gebracht.”

Wat heb je specifiek meegenomen uit de opleiding?
“Dat alles rondom je functie-inhoud misschien nog wel belangrijker is dan de taak zelf. Als een medewerker zich gehoord, gezien en gewaardeerd voelt, komt er veel meer uit. Dan loopt alles als een trein.”

Zeker als teamleider lijkt me dat heel belangrijk.

“Als je op een laagdrempelige manier contact maakt, weet je wat er speelt en wat er belangrijk is voor medewerkers. Zo kun je daarop inspelen en samen een oplossing bedenken.”

Hoe zie jij jouw rol als leidinggevende voor het werkgeluk van medewerkers?
“Je hebt een grote rol, want je kunt veel faciliteren. Het is belangrijk dat mensen zich gehoord, gezien en gewaardeerd voelen. Complimenten zijn klein, maar belangrijk. Verbinden is een sleutelwoord: goed contact maakt het werk leuker en effectiever. Als je medewerkers goed kent, weet je wat ze nodig hebben.”

Hoe houd jij contact met machinisten?
“Zo vaak mogelijk. Op de trein, in onze pauzeruimte, het verblijf, met een kop koffie. Of via berichtjes of kaartjes. Mijn mensen werken door heel Nederland en op wisselende tijden. Dus ik gebruik alle middelen om contact te houden.”

Hoeveel tijd besteed je aan contact?
“Eigenlijk continu. Dat is mijn baan. Administratie probeer ik te beperken. Ik ben het liefst op de trein, voorin bij de machinist. Dat is het mooiste kantoor van de wereld, met prachtig uitzicht. In die cabine hangt een serene rust; daar heb je de mooiste gesprekken.”

Misschien een gekke vraag, maar heb je dan op intercity-treinen andere gesprekken dan op stoptreinen?

“Nee, dat denk ik niet. In intercity’s rijd je langere stukken aaneen, dus het duurt vaak langer voordat je stopt. Maar die gesprekken gaan eigenlijk continu door. Dus daar zit geen verschil in.”

Plezier en verbinding vormen een van de pijlers van werkgeluk. Doe je ook dingen buiten het directe werk om daaraan?
“Zeker. Onze medewerkers werken heel onregelmatig, diensten zijn vrijwel 24 uur per dag en 7 dagen per week. Onze machinisten houden Nederland bereikbaar. Ik vind het belangrijk dat ze waardering voelen. Soms zet ik iets lekkers klaar in het verblijf, soms stuur ik een oprecht kaartje als er bij iemand iets belangrijks speelt. We organiseerden ook ‘Happy Tosti Friday’: managers die tosti’s bakken voor medewerkers. Eten verbindt. Tijdens het eten heb je de mooiste gesprekken. Inmiddels gebeurt dit op veel stations, en ook op andere dagen, zodat het een verrassing is en iedereen het weleens kan meemaken.”


“Ik ben het liefst op de trein, voorin bij de machinist.
In die cabine hangt een serene rust; daar heb je de mooiste gesprekken.”

Lieke Nieuwenhuis

Wordt dit ook groter aangepakt?
“Ja. De leukste ideeën ontstonden. Zo ontdekten we hoeveel talenten NS-collega’s hebben. Dat leidde tot het idee van Happy Monday. Op die dag organiseren we activiteiten op verschillende locaties: workshops, nagelstudio, tekenen, smoothies, yoga, kickboksen, creatieve sessies… van alles. Maar ook serieuze workshops over bijvoorbeeld mentale weerbaarheid. Het is voor en door medewerkers, zonder budget. Komend jaar doen we het voor de derde keer.”

Wat leuk om dat te doen met de hobby’s van collega’s. Hoe reageerden medewerkers?
“Ze waren enthousiast. We verrasten ze met confetti, muziek, vrolijkheid. Dat werkte aanstekelijk, zelfs om zeven uur ’s ochtends.”

Het wordt nog groter?
“Ja, zeker. Er komt een concert bij. Collega’s kunnen auditie doen voor een optreden tijdens het Happy Monday Concert. Met omdraaiende treinstoelen – net als bij The Voice. In mei mogen ze optreden. Kaartjes worden verkocht; de opbrengst gaat naar een goed doel dat de raad van bestuur kiest.”

Wat doet dit alles met medewerkers?
“Het geeft plezier, verbinding en een glimlach. Als je goed in je vel zit, kun je meer hebben. Dat helpt ontzettend in ons werk.”

Maakt plezier en verbinding verschil in lastige situaties, zoals volle treinen of kritische reizigers?
“Zeker. Als je goed in je vel zit, ben je veerkrachtiger. Je kunt situaties beter aan, lost dingen sneller op en laat nare momenten makkelijker van je afglijden.”

Zie je ook een verband tussen werkgeluk en privégeluk?
“Absoluut. Als ik gelukkig ben op mijn werk, ben ik een betere moeder. En als ik thuis gelukkig ben, ben ik een betere werknemer. Het hangt samen. Je bent zelf verantwoordelijk voor je werkgeluk, maar soms heb je iemand nodig die je helpt het te zien. Maar als je het eenmaal ziet, ben je ermee besmet en raak je het niet meer kwijt.”

Ga naar deel 2.